Showing posts with label Goshtánk. Show all posts
Showing posts with label Goshtánk. Show all posts

13 May 2023

Goshtánk: Záneshay sát o Sapar

 

Záneshay sát o Sapar


  Balóchi goshtánk
Bongapp: Záneshay sát o sapar


(A Balochi speech on the Journey of knowledge)
  ★★★★★★★★★★  


 Diwánay sarkamásh o bánokén sar ostád,
mani grán mahzabén báji o hammaktabén nódarbarán salám, drót o droáhbát!

  Gón shomay drostáni delgóshá mane Mahnáz lóthán ke mán wati máti zobán Balóchiá Elm o Záneshay sapar o sátay bárawá wati kasánén goshtánk (speech)á shomay démá pésh bekanán.

  Chónáhá sarzaminá chóshén bázén sahdár o jánwar hast ke á cha dhill o báládá, cha zór o wáká, cha raptár o rawájá cha márá shomárá bezán ensánán master o jwánter ant bale ensánay lahté Hodáay dátagén budesht o karzesht anchén ant ke á édege sahdáráni kerrá nést ant. Ensánay saray majg cha pill yá lidhay majgán kaster ent bale áiay neyoráni rahband, áiay panchén máragi wák o tawán, áiay hamok chizzánán chárag o samá kanag, áyáni bárawá jédhag, peger janag o áyáni bábatá géshán gésh patth o pól kanag o zánagay johd, lahté anchén budesht ant ke dege jánwaráni tahá nést ant.

  Ensánay chokk dar kasániá chér o záherén chizz o shayáni bábatá jédhag o zánag shoru kant. Ensánay tahá cha bendátá ke á alkápá dódá (civilized) nabutag, har chizzay ráz o esráráni dargéjag o páshk kanagay bétáhiri o patth o handhay mayl butag o dán Jahán hast zánagay é shóház o bétáhiri halás nabit.

  Shahzánti (Philosophy) bebit yá rásband (Logic), dódmán (Civilization) o rabédag (culture) bebant yá din o nékráh (religions) yá ke édege nók o nókterén elm o sáens, é droáhén ensánay hamé zánagi bétáhiri o patth o handhay barwardén dargéj (discovery) o sázén (invention) ant. 

 Madháhdárén diwán, baniádamá wahdé zánt o zánagi repk o rahband ke zortant godhá áiá cha wati hél o ádatán bázén káré gept. Chó wa ensáná bázén ádaté cha pédáeshá gón, hamésháni ladhá yakké gestá gestáén o wadh wadhén paddaráesht (phenomena) o chizzánán wati dastá árag yá áyán rámag kang o cha áyán wati kárán ásán o gatthán goshád kanag ent. Paddaráeshtáni wati dastá árag o áyán rámag kanagá sári ensáná drostán pésar hamáyáni bárawá pólkári kortag. Áiá wahdé é pahmetag ke kárchá haddh dárit o ápá band, godhá áiá pa kawráni ápay dáragá thuhén band bastag o pa haddh o dáráni goddhagá dhakki o tapar jódh kortag.

  Baniádamá zántag kochekk o pisshi pa haddh o charpén pigé mardomay golám o hamráh bant bale káiger o lédhah pa hoshkén káh o kadim mojjati hamráhi nakanant, ésháni pónzá geray nun láhu bant o bázén káré sharr kanant paméshká ensáná báragén sádé ésháni pónzá bast godhá é hamá ent mardomay thahl, náz o esháraháni golám ant. 

  Dóstén nódabar o zántdarbarán! Ensáná lahté káráni kanag sakk tawretag parchá ke é kár grán butag o hast ant. Ensánay yádásht wa cha édege jánwaránigá báz master ent bale shamóshagay nádroáhi ham molli modámi áiay hamráh ent. Padá wahd o omr ensánay masterén dóst o thuhterén dozhmen ant o má shomá zánén ke ensáná wati dozhmen beh nabakshetag, charáiá wati béri wadhé ná wadhé geptag. 

  Hamé gránén, tawrénókén kárán yakké hesáb kasshag yá hesáb dárag ent. Gédi o kázmásay hastén chizz sakk báz balkén béshomár ant bale ádamay óbádagá kay dárit ke á har chizzá, á tóri ásmánay estár bebant, sarzaminay kóh, kawr, sahdár o janáwar bebant yá daryáay máhig o págás o édege ápi sahdáráni zát o zoryát kollán paymé ná paymé hesáb kanag lóthit. Chónáigá goshant: Hesáb bezán "Mathematics" sáensay mát ent. Bé hesáb o ketábá hecch elm o zánesht sáens gwashag bit nakant. 

 Mani dazgwahár o gwahárén hammaktabán! Kwahnén zamánagán daryá á wahdé médáni máhórán bázén mazanén máhig o págás geptag godhá áyáni hesáb dáragay háterá náhodáyá sádi thokkoré dastá kotag, máhigé granché o págásé granché gésh kanán kotag. Náwánendahén shepánká wati ramagay pas o mésháni hesáb dáragá aminchó ke á butagant haminchó seng wati chádaray lambá bastag. Yakkén sádá sadáni granch dayag o yakkén chádaray lambá sadáni seng bandag, baddhá kanag o gardag ásánén káré nabutag o naent.

  É Hesáb námá ensánárá cha zamánagán tinne Mussá delá dáta butag, godhá ensáná lóthetag ke anchén wadh o paymé, sámán o azbábé bebit ke á hamé hesáb námay kárá ásán bekant. É drachá donyáay bázén johdkár o zántkárén ensánán bázén hesáb kasshagi sádagén, kasánén sámán jódh kortag. Wahdé nókterén watkárén (Automatic) meshináni bárig atkag godhá anchén meshinéay lóth o zalurat pésh atkag ke hamé hesáb o ketábay janjálá cha may sar o bahtán dir bekant o wati sar o bahtán bekant.

  Dóstén zántdarbarán! Ensán hamá sahdár ent ke á nókén chizz o azbáb o meshin sázet kant bezán dargéj o sázén ensáni káré. Pa ensáná hesábkassh bezán "Calculator" o "Computer"ay sázagay masterén sekénkár hamé hesáb butag, o "Computer"ay sari labz "Comput"ay máná ham hesáb kasshag yá hesáb janag ent. Kampyuthar nókén zamánag yá bistomi karnay thuhterén sázén zánag o pahmag bit.

  Maróchán syándháén ensáná hesábay kárán abéd dege bázén grán o moshkelén kár hamé Kampyutharay chánchá dátagant. Ázmánay abéli o estáráni soresht o jombesht, mósom, hawr o gwát, jang o émeni, bázén dard o darmán, nádroáhi o eláj, dege bázén chest o ér, ger o dáré hamé Kampyutharay zemmawá dátag. Wat neshtag Kampyuthar kár kant, wat wáb jant, Kampyuthar ágáh ent o donyáay hál o ehwálán kárit o dant. 

  Dóstén zántdarbarán! Zánag o zánt, elm o zánesht báz mazanén bongappé (a big subject), man bass kammé gapp shomay démá jat. Omét ent shomá ham Donyáay éndega ráj o molkáni záneshay sát o sapará samá kanán, Sarzamin o Ázmáná tálánén hazár dábén paddaráesht o chizzáni zánagay johd kanet, Sáens o záneshtán dóst dáret, gón kalam o ketábán mehr o dósti kanet o é goshtánkay tóká agán radié butag godhá maná pahel kanet.

     Shomay mennatwár án.

      Bahtán Balóch

Nókterén

Cha Wáneshtá Duriay Táwán

     Cha Wáneshtá Duriay Táwán     May nazzik gwarán choshén bázén mardomé hast ke á wánag zánant bale nawánant. Nawánag yá cha wáneshtá dur...

Delgóshkarz